Wpływ literatury na rozwój dziecka w wieku przedszkolnym   

     Literatura ma ogromny i wszechstronny wpływ na rozwój dziecka. Wychowawcze możliwości literatury dla dzieci w stosunku do najmłodszych dzieci są bardzo duże, a składa się na to skłonność do naśladownictwa, identyfikowanie się z postaciami, szybki rozwój mowy  i myślenia, aktywność poznawcza i zabawowa oraz wrażliwość emocjonalna.   
     Rozbudzanie u dzieci potrzeb kontaktów z książką wymaga pewnych wzorców, których dostarczyć może przede wszystkim środowisko rodzinne, a następnie przedszkolne. Rodzice  i nauczyciele już najwcześniejszych lat mogą kształtować nawyki stałego obcowania z książką.   Niewątpliwie stałe kontakty z piękną książka, zawierającą obok tekstu literackiego prawdziwie artystyczną ilustrację, budzą wrażliwość estetyczną a jednocześnie wyzwalają formy ekspresji plastycznej u przedszkolaka.  
     Literatura ma również ogromny wpływ na   rozwój intelektualny dzieci. Zasób doświadczeń małego dziecka jest niewielki a świat ukazuje się dziecku w całej swej złożoności. Opowiadania  i baśnie mogą się stać w tej sytuacji pewnego rodzaju wzorcem, który pomoże uporządkować świat. Czytane dzieciom teksty literackie ukazują znane im sprawy  w logicznym porządku przyczyn i skutków opisanych zdarzeń, pozwalają podporządkowywać poszczególne fakty i wydarzenia.  
     Obcowanie z książką zaspokaja potrzebę obserwacji i wzbogaca zasób wiadomości oraz utrwala te wiadomości, które dziecko już zdobyło.   
     Literatura daje możliwości poznawania świata, ludzkich losów, pozwala na uczestnictwo  w wydarzeniach niedostępnych własnym doznaniom i obserwacjom.  Kontakt z książką  to aktywizacja myślenia, analizowanie, wyciąganie wniosków, tworzenie elementarnych pojęć oraz skomplikowanych operacji myślowych. Utwory literackie i ich język stają się przykładem poprawności mowy i mają wpływ na doskonalenie języka oraz na rozwój umiejętności komunikatywnej wypowiedzi. Utwory literatury dziecięcej wywierają także ogromny wpływ na rozwój emocjonalny dziecka, świadczą o tym między innymi niezmiernie żywe ich reakcje-śmieją się, płaczą, odczuwają strach czy zdziwienie.  Książka pozwala lepiej zrozumieć innych ludzi i zachodzące między nimi relacje.  W baśniach czy bajkach wyraźnie zostaje przedstawione dobro i zło, dziecko wyraźnie  widzi, że sierotka z bajki jest dobra i pracowita, czarownica – zła i podstępna, dobro jest nagradzane, zło karane.
     Dzieci podczas słuchania bajek często utożsamiają się z losami bohaterów. Zaspokaja to u dzieci potrzebę wzorów zachowań i poczucia społecznych więzi.   Istotne jest, aby literatura była bardzo starannie dobierana do możliwości rozwojowych dziecka oraz do jego wieku.   Trzylatki bardzo lubią, gdy w tych utworach występują bliskie mu postacie jak mama, tata czy babcia, jak ulubiony pies, kot lub ukochana lalka. Należałoby wybierać krótkie opowiadania, wierszyki i bajki o treści pogodnej i wesołej z dużą ilością wyrazów dźwiękonaśladowczych.   Dzieci czteroletnie powinny poznawać utwory budzące wrażliwość na dobro i zło, wygłaszać krótkie wiersze, odpowiadać na pytania dotyczące treści utworu oraz samodzielnie go opowiedzieć.  
     Pięciolatki powinny poznawać utwory o charakterze lirycznym i humorystycznym. Przeżycia związane z książką, w której wątki fantastyczne, baśniowe przeplatają się  z elementami realistycznymi, stają się coraz bogatsze. Charakterystyczne dla odbioru utworu literackiego na tym poziomie wieku jest upodobanie do znanych już tekstów.   
     Poziom rozwoju sześciolatków, ich sprawność umysłowa, umiejętność obserwacji otaczającego świata sprawiają, że dużym powodzeniem cieszą się utwory o treści realistyczne. Opowiadania,  w których wszystko jest tak, jak może być w domu  i w przedszkolu, w ogrodzie czy na wakacjach, ale jednocześnie widziane inaczej, zaspokajają poznawcze potrzeby dzieci u progu szkoły.  Poza tym ich upodobania czytelnicze dotyczą  w większym stopniu samego utworu, jego treści i formy literackiej. Rola ilustracji maleje.   
     Bardzo ważne jest, aby dziecko miało w domu swoją biblioteczkę, gdzie znajdą się jego ulubione książeczki. Jej posiadanie ma na celu kształtowanie postawy przyszłego czytelnika, który w sposób samodzielny będzie wybierał swoje lektury oraz odczuwał potrzebę stałego z nimi kontaktu. 
PRZEDSZKOLE NR 11
 
Wizją naszego przedszkola jest
„Przedszkole przyjazne rodzinie”
KONTAKT
 
ul. A. Fredry 21
tel. 32 271 37 84
e-mail. przedszkole@p11.zabrze.pl
 /grafiki/sekap.jpg/grafiki/umzabrze.png/grafiki/bip.png